Top Nghệ Nhân Làng Gốm Bát Tràng Trứ Danh

Ở bài viết trước, chúng ta đã làm quen với các nghệ nhân ưu tú vớ kinh nghiệm lâu năm tại làng nghề Bát Tràng. Tuy vậy, Bát Tràng là cả một làng nghề với nhiều khu xóm và hộ sản xuất các sản phẩm từ gốm sứ phục vụ đời sống hàng ngày. Các nghệ nhân thường có thế mạnh riêng, mỗi sản phẩm dù là nhỏ nhất cũng mang phong cách riêng và thể hiện đặc trưng của nghệ nhân ấy. Hãy cùng tìm hiểu tiếp trong phần 2 của chuỗi series Nghệ Nhân Làng Gốm dưới đây.

Nghệ nhân Phạm Đạt

Tiểu sử nghệ nhân Phạm Đạt

Nghệ nhân Phạm Văn Đạt sinh năm 1976, là cháu nội cố nghệ nhân Phạm Văn Huỳnh, tức cụ Cửu Huỳnh – nghệ nhân bậc thầy tại làng gốm Bát Tràng (Hà Nội). Ông cũng là người khởi xướng khôi phục dòng gốm men rạn từ xa xưa, cho ra đời hàng trăm dòng gốm cao cấp tinh xảo đậm đà bản sắc dân tộc và thổi hồn vào các sản phẩm tâm linh Việt. Nghệ nhân Phạm Đạt cũng là một trong những nghệ nhân chuyên chế tác đồ thờ có giá trị cao trong làng Bát Tràng.

Nghệ nhân Phạm Đạt

Đặc trưng gốm sứ men rạn Phạm Đạt

Men rạn được tạo thành nhờ kết hợp nhiệt độ và sự co giãn của xương gốm, tạo những đường rạn to nhỏ như hoa văn chìm đẹp mắt trên bề mặt. Nguyên liệu từ đất sét chọn lọc vùng đất tổ Hùng Vương và đất sét trắng Đông Triều - nơi có núi thiêng Yên Tử, kết hợp nước phù sa sông Hồng và men gia truyền ngàn năm.

Nghệ nhân Phạm Đạt đã phục dựng kỹ thuật men rạn cổ truyền với những sáng tạo mới. Ông tạo khuôn riêng cho từng sản phẩm, kết hợp đắp nổi và khắc chìm tinh xảo. Bí quyết là phủ lớp men rạn ở nhiệt độ cao theo kỹ thuật bí truyền. Kỹ thuật nung đặc sắc với việc chỉnh nhiệt độ và canh thời gian chính xác để tạo những đường rạn to nhỏ đều nhau.

Bộ thờ men rạn họa tiết hoa sen

Tác phẩm của nghệ nhân Phạm Đạt không chỉ phục vụ cuộc sống mà còn chứa đựng công sức, tâm huyết và tình yêu quê hương, mong muốn giữ gìn và phát huy những giá trị tốt đẹp của làng nghề. Vì vậy, ông được xem là nghệ nhân làng gốm Bát Tràng lâu năm kinh nghiệm với dòng men rạn đặc sắc.

Nghệ nhân Trần Tước

Tiểu sử nghệ nhân Trần Tước

Nghệ nhân ưu tú Trần Nam Tước tên thật là Trần Xuân Triều, sinh năm 1974 tại Kiến Xương, Thái Bình. Anh được xem là “đứa con lạc loài” của làng gốm Bát Tràng khi là người duy nhất được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ nhân ưu tú Bát Tràng nhưng không sinh ra ở làng nghề gốm này.

Nghệ nhân Trần Tước

Đặc trưng gốm sứ men rạn Trần Tước

Đặc điểm nổi bật nhất trong những tác phẩm gốm của nghệ nhân Trần Tước chính là khuynh hướng tôn vinh và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của gốm Việt Nam. Thời điểm mới đến Bát Tràng, Nam Tước đã từng làm công việc phụ trợ cho các chủ lò gốm. Trong quá trình lao động tại Bát Tràng, ông nhận ra rằng men Bát Tràng có vẻ đẹp đáng kể, đáng tiếc là chưa có ai biết cách sử dụng men đúng vị trí để tôn lên vẻ đẹp tuyệt vời nhất của men Bát Tràng.

Ông đã quan sát thấy những loại men tưởng như cực kỳ bình thường nhưng lại có thể trở nên phi thường. Ông áp dụng nguyên liệu đầu vào ở mức tối giản và không phức tạp. Nguyên tắc làm gốm của Trần Tước đặc biệt từ chối việc sao chép. Toàn bộ sản phẩm được tạo ra mới mẻ dựa trên ý tưởng và nguồn cảm hứng từ các câu chuyện cổ tích. Ông có thói quen nghiên cứu mẫu trước khi thực hiện chứ không bao giờ đặt mẫu sẵn và trong lúc chế tác.

Linh vật trong triển lãm của Nghệ nhân Trần Tước

Nguyên tắc gốm Trần Tước đặc biệt nói không với sao chép. Tất cả sản phẩm được làm mới dựa trên ý tưởng và cảm hứng từ những điển tích. Ông có thói quen xem mẫu trước khi làm chứ không bao giờ đặt mẫu trước và trong khi làm. Có như vậy sự sáng tạo của ông mới “nhảy múa” được với các tác phẩm sau này.

Nghệ nhân Phạm Thế Anh

Tiểu sử nghệ nhân Phạm Thế Anh

Phạm Thế Anh là một nghệ nhân làng gốm Bát Tràng, người đã nghiên cứu và phát triển thành công chất liệu đất “Hồng sa” từ phù sa sông Hồng để làm gốm. Anh sở hữu một xưởng gốm với khu vườn thơ mộng, nơi từng được sử dụng làm bối cảnh cho bộ phim truyền hình nổi tiếng “Về nhà đi con”.

Nghệ nhân Phạm Thế Anh bên bàn chế tác ấm trà

Đặc trưng sản phẩm An Thổ Túc của nghệ nhân Phạm Thế Anh

Hệ sinh thái An Thổ Túc có thể được xem là đứa con tinh thần của nghệ nhân Phạm Thế Anh. Ấm trà An Thổ Túc được sản xuất từ đất quý hiếm vùng núi Tràng An, chứa khoáng chất như đá vôi, đất sét và phù sa. Sản phẩm do nghệ nhân Phạm Thế Anh và Không Gian Gốm Bát Tràng chế tác, đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe của người yêu trà Việt. Quy trình sản xuất đặc biệt với đất được phơi ủ trên 5 năm để khử tạp chất, sau đó xay liên tục 72 tiếng - gấp 3 lần thời gian thông thường. Ấm được tạo hình trên bàn quay ly tâm, nghệ nhân sửa tiện mài bóng tỉ mỉ, và nung ở nhiệt độ trên 1200°C tạo độ chắc khỏe.

Các dáng ấm trà An Thổ Túc

Ấm ứng dụng công nghệ Nhật Bản với quả lọc có hơn 100 lỗ nhỏ khoan thủ công, vòi ấm được cắt sửa tỉ mỉ giúp dòng nước ngắt đều, nắp kín khít bằng công nghệ hiện đại. Sản phẩm có khả năng giữ nguyên mùi vị trà, độ dẫn điện và giữ ấm cao cho phép điều chỉnh nhiệt độ phù hợp từng loại trà. Đặc biệt, trà trong ấm không bị thiu hỏng sau nhiều ngày sử dụng.

Địa chỉ mua sản phẩm của các nghệ nhân

Các sản phẩm của cả ba nghệ nhân đều có ứng dụng rộng rãi trong đời sống thường nhật, từ bát đĩa đến ấm chén và trang trí nhà cửa. Bạn có thể mua các sản phẩm tại chuỗi showroom của hệ thống Không Gian Gốm Bát Tràng. Tại đây, bạn có thể mua sắm đồ thờ và đồ nội thất Bát Tràng với mức giá phân phối tại xưởng. Ngoài ra, sử dụng nội thất của các nghệ nhân còn là hành động hưởng ứng hàng Việt Nam, góp phần gìn giữ và phát triển các sản phẩm tâm huyết từ làng nghề thủ công.

*Lưu ý: Nội dung bài viết được trình bày theo dạng liệt kê, không sắp xếp các nghệ nhân theo thứ hạng.